Kök Hücre

Rejeneratif tıp; yaşlanma, hasar, edinsel veya doğuştan hastalıklar sebebiyle fonksiyonlarını yitiren doku veya organların tedavisi için hücreler ve/veya dokuların kullanıldığı, canlı ve fonksiyonel ancak hasarlanmış olan dokuların yeniden yapılandırılması işlemidir. Bu geniş alan, biyomateryal bilimi, hücre/doku biyolojisi, transplantasyon bilimi ve hücresel terapi de dahil olmak üzere multidisipliner işbirliğine ihtiyaç duyar. Rejeneratif tıp bugün pek çok hastalığa çözüm bulmak amacıyla çok sayıda araştırmaya yön vermektedir.  Bu bölümde bahsi geçen uygulamaların bazıları için uygulama öncesi Sağlık Bakanlığından izin alınması gerekmektedir.

1- Göbek Kordonu Serumu

Kuru göz gözyaşı üretiminin yetersiz olduğu veya gözyaşının kalitesinin bozuk olması ile kendini gösteren bir durumdur. Kuru göz birçok sistemik hastalığa eşlik edebileceği gibi kendi başınada belirti verebilecek bir durumdur. Ayrıca kuru göz inflamatuar göz hastalıkları ile aynı anda ya da inflamatuar göz hastalığı sonrasında da kendini gösterebilir.

Kuru göz hastalığı özellikle gözün saydam tabakası olan kornea üzerinde ciddi sonuçlar oluşturarak görme kaybına kadar gidebilen durumlara yol açabilir. Günümüzde tedavi olarak suni göz yaşı damla ve jeli, steroid içeren göz damlaları, otolog serum, kontak lens uygulamaları, punktum tıkaçları kullanılmaktadır.

Göbek Kordonu Serumu

Kan preparatları arasında serum oftalmolojide çeşitli oküler hastalıklarda topikal olarak kullanılmaktadır. Kan serumu gibi, göbek kordonu kan serumu, yüksek oranda esansiyel gözyaşı bileşenleri, büyüme faktörleri, nörotrofik faktörler, A vitamini, fibronektin, prealbumin ve yağ içerir.

Göbek kordonu serumu, epitelyal yenilenme için temel besinler sağlayabilir ve oküler yüzey epitelinin proliferasyonunu, göçünü ve farklılaşmasını kolaylaştırabilir. Göbek kordonu serumundan yapılan göz damlaları, Sjögren sendromlu ya da sendromsuz  şiddetli göz kuruması, graft-versus-host hastalığına bağlı oküler komplikasyonlar, persistan epitelyal defektler, nörotrofik keratopati dahil olmak üzere çeşitli oküler yüzey hastalıklarının tedavisinde,  korneal refraksiyon cerrahisi sonrası erozyonlar, oküler kimyasal yanıklar ve yüzey sorunları çalışmaları yapılmaya başlanmıştır.

Göbek kordunu kanı  topikal uygulaması, gözün üzerinde olumsuz etkilere neden olmaz, çünkü serum bileşenleri, umbilikal kord dokusuyla türetilmiş hücrelerden ziyade büyüme faktörleri ve gözyaşı bileşenlerini içerir.

Kök Hücre Uygulamaları

2- Kök Hücre Uygulamaları

Mezenkimal kök hücreler (MKH), rejeneratif tıpta hücre tedavisi için umut verici bir araç haline gelmiştir. Bunlar kolayca elde edilebilir, güçlü farklılaşma kabiliyetleri sergiler ve immün baskılayıcı özellikler sunar . Günümüzde klinik tedaviler, geleneksel terapiler tarafından tedavi edilemeyen bir dizi hastalığın tedavisi için, hem kültür-genleşmiş allojenik hem de otolog olarak MKH kullanılarak çalışmalar devam etmektedir. Retinitis pigemntosa (tavuk karası), sarı nokta hastalığı ve korneal skar yapan kimyasal yanık gibi birçok hastalıkta yapılmış çok sayıda çalışma, MKH'nin çok umut verici sonuçlarla birlikte kullanılmasına adanmıştır. Ayrıca en dış tabaka olan kornea yaralanmaları için kornea sınırından kök hücre alınarak yapılan uygulama kornea iyileşmesinde etkili şekilde rutin kullanıma girmiştir.

Amniyotik Membran (AM) Uygulamaları

Amniyotik membran, elektif sezaryen sırasında elde edilen plasental dokudan steril bir ortamda hasat edilen bir  membrandır. Membran alınan kişiler bulaşıcı hastalıklar açısından taranır ve AM toplandıktan hemen sonra geniş spektrumlu antibiyotiklerle tedavi edilir.

AM gözün en dış saydam tabakası olan kornea iyileştirilmesinde çok önemli bir tedavi şeklidir. AM epitelyal iyileşme ve proliferasyonu artırabilen epitel kaynaklı büyüme faktörleri içerir. Epidermal büyüme faktörü (EGF), hepatosit büyüme faktörü (HGF) ve baz fibroblast büyüme faktörü (bFGF), ayrıca proteaz inhibitörleri içerir. Güçlü anti-inflamatuar, anti-anjiyogenez ve anti-skarlaşma özellikleri vardır.  AM iyileştikçe konjonktival ve kornea epitelini korumak için fiziksel bir bariyer görevi görür ve göz kapaklarının yüzey üzerinde sürtünmesinin neden olduğu ağrıyı azaltır. Buna ek olarak, AM taban zarı, hücre göçünü, aynı zamanda hücre ölümünü inhibe ederken, hücre göçü, adezyon ve farklılaşma yoluyla epitel büyümesini destekler.Bununla birlikte, yüzey düzenli hale getirme ve iskele özellikleri gibi Afiziksel özellikleri de kornea iyileşmesi için çok önemlidir.

Kök Hücre; Amniyotik Membran Uygulaması
TOP